Spotkanie wokół Pięciu adaptacji Mateusza Górniaka. 14.1.2026

W środę, 14 stycznia, o godzinie 18 zapraszamy na dyskusję o książce Pięć adaptacji (Ha!art, 2025), głośnym spektaklu Piramida zwierząt (Stary Teatr, 2025) oraz polskim YouTubie. Udział wezmą Mateusz Górniak – autor Pięciu adaptacji oraz dramaturg Piramidy zwierząt – a także poetka Joanna Łępicka. W trakcie spotkania odbędzie się czytanie performatywne Pięciu adaptacji w wykonaniu Mateusza Górniaka, a także pokaz filmów z YouTube’a.

O książce
Adaptacja serialu to lot przez pierwszy sezon serialu M jak miłość i Polskę przełomu wieków. Adaptacja jutuba jest obrazkowym raportem z zanurzeń w nudę i prędkości polskiego kontentu z platformy YouTube. Adaptację rzeźby stanowią rozmowy, wcielenia, fantazje i monologi narosłe wokół Piramidy zwierząt Katarzyny Kozyry. Adaptacja dramatu to depresyjny fanfik Pleśni i keczupu Filipa Matwiejczuka. Adaptacja nastroju jest autofikcją, treningiem ze spiskowania i deklaracją polskości. W tych pisanych prozą poematach scenicznych perypetie Hanki Mostowiak montowane są z miksowaniem konstytucji, Katarzyna Kozyra zgodnie z prawem zabija konia, fale upałów psują lodówkę i pomieszkujące w niej parówki, a ktoś w małym miasteczku przypadkowo nagrywa telefonem tragiczną śmierć gołębia i wrzuca to do sieci. Proces adaptacji jest tu aktem spontanicznych prób przyswojenia i przepisania własnego nastroju, kanonicznych dzieł polskiej kultury czy najważniejszych państwowych dokumentów prawnych.


„Kiedy skończy się już fenomen Górniaka i oswoimy się z jego obecnością, jego wyobraźnia i humor pozostaną z nami jeszcze na długo. Nie tylko dlatego, że autor Pięciu adaptacji tchnął nowego ducha w polską prozę, otwierając ją na nieobecne w niej wcześniej rejestry wrażliwości, ale również dlatego, że wynalazł język, którym opowiadać będziemy sobie transformację ustrojową, czasy »pierwszego Tuska«, śmierć Andrzeja Leppera i komisję Antoniego Macierewicza. Żebyśmy zrozumieli się dobrze: w języku tym nie ma nic doraźnego, wręcz przeciwnie, jest w nim uniwersalizująca moc, która ideologii i sprawom bieżącym przywraca wagę ontologiczną. Nie da się nie kochać tego chłopaka”. Dawid Kujawa

O spektaklu
Piramida zwierząt to spektakl w czterech częściach, a każda z nich nawiązuje do jednego ze spreparowanych zwierząt ze słynnej skandalizującej rzeźby Katarzyny Kozyry o tym samym tytule. Wychodząc od analizy samego dzieła, w którym krajobraz transformacji ustrojowej zderza się z krajobrazem śmierci, reżyser Michał Borczuch i dramaturg Mateusz Górniak przechodzą do refleksji nad szerszym wpływem sztuki krytycznej na społeczeństwo i politykę lat 90., w którym ogromną rolę odegrali między innymi artyści ze słynnej Kowalni Grzegorza Kowalskiego. W kolejnych częściach spektaklu autorzy wraz z zespołem aktorskim rozwiną perspektywę współczesnej roli pracy twórczej, żeby zakończyć całość osobistym, opartym na własnych doświadczeniach manifestem – do czego i komu potrzebna jest sztuka?

Osoby
Mateusz Górniak – autor Trash Story (Ha!art, 2022), Dwóch powieści ruchu (Filtry, 2023) i Ćpuna i Głupka (Convivo, 2025). Eseje i opowiadania publikował między innymi w „Dialogu”, „Małym Formacie”, „Kinie”, „Stonerze Polskim” czy „Szumie”. W sezonie artystycznym 2023/2024 odbywał rezydencję dramaturgiczną w warszawskim Nowym Teatrze, podczas której stworzył na serwisie Tumblr Adaptację jutuba. W 2025 roku był rezydentem miesięcznika „Dialog”. Współrealizował projekty teatralne między innymi w Narodowym Starym Teatrze w Krakowie (Piramida zwierząt, reż. Michał Borczuch) czy Teatrze Współczesnym w Szczecinie (Frankenstein, reż. Grzegorz Jaremko). Na pracę nad adaptacjami otrzymał stypendium z Funduszu Popierania Twórczości Stowarzyszenia Autorów ZAiKS.

Joanna Łępicka – osoba pisząca, autorka książki poetyckiej Zeszyt ćwiczeń, działająca na pograniczu literatury i innych sztuk. Pochodzi z Podlasia, mieszka w Krakowie.

Na dyskusję zapraszają MOCAK, Ha!art oraz Stary Teatr.

W trakcie spotkania będzie możliwość kupienia książki Pięć adaptacji w MOCAK Bookstore.

Kliknij, by kupić bilety bilety >>